
İranda son prezident seçkisindən sonra yaranmış siyasi gərginlik davam edir. Artıq mübarizə iqtidar - müxalifət qarşıdurması ilə yanaşı, həm də Mahmud Əhmədinejad hakimiyyətinin daxilində baş qaldırıb.
Yerli və beynəlxalq informasiya agentliklərinin məlumatına görə, dövlət başçısının kadr islahatlarına etiraz edən 2 nazirin istefası hakim dairədəki parçalanmanın ciddiliyini üzə çıxarıb. İstefalarını bəyan edənlər informasiya naziri Qulamhüseyn Ejeyini və mədəniyyət və islam oriyentasiyası naziri Məhəmməd Hüseyn Səffar-Harandiridir. Qeyd edək ki, birinci həm də ETTELAAT-ın rəhbəri idi. Bəzi məlumatlarda onların prezident tərəfindən istefaya göndərildikləri, başqa informasiyalarda isə nazirlərin özlərinin postlarını tərk etdikləri bildirilir. Məlumata görə, Əhmədinejad daha 2 nazir - əmək və səhiyyə nazirlərindən də vəzifələrini tərk etmələrini istəyib. "Təəssüf ki, ölkədə yaşanan son hadisələr hökumətin zəifliyini göstərdi. Mən artıq özümü nazir saymıram və sabahdan nazirliyə getməyəcəyəm", - deyə "Fars" agentliyinin məlumatına görə, Səffar-Harandinin istefa ərizəsində bildirilir. Səffar-Harandinin sözlərinə görə, o, bu qərarı Əhmədinejadın "şifahi qərarına" əsasən verib. Bu postun yeni sahibinin adı isə prezidentin inauqurasiya mərasimindən sonra bəlli olacaq. Andiçmə mərasiminin isə avqustun 1-7-si aralığında keçirilməsi gözlənilir. Ölkə qanunvericiliyinə görə, inauqurasiya mərasimindən sonra hökumət tam tərkibdə istefaya gedir və Nazirlər Kabinetinin yeni tərkibi müəyyənləşir.
2 nazirin, xüsusilə son seçkidə Əhmədinejadın prezident elan olunmasına etiraz edən müxalifətin nümayişlərinin dağıdılmasında əsas rollardan birini oynamış ETTELAAT-ın rəhbərinin istefası mühafizəkar düşərgədə hökm sürən digər narazılıqla bağlıdır. Xatırladaq ki, bir müddət əvvəl Əhmədinejad yaxın qohumu olan İsfəndiyar Rahim Məşaini turizm və tarixi abidələrin mühafizəsi idarəsinə rəhbər təyin etsə də, dini rəhbərliyin kəskin etirazı üzündən onu cəmi 3 gün sonra postundan azad etmişdi. İndiyədək İranın vitse-prezidenti postunu tutan Məşainin yeni vəzifəyə təyinatına bəzi məlumatlara görə, Ejeyni və Səffar-Harandi kəskin etiraz edənlər sırasında olublar. Çünki bu halda Məşai faktik olaraq İranın dini iyerarxiyasında ikinci şəxsə çevriləcəkdi.
İranın dini lideri ayətulla Əli Xamenei də iyulun 18-də prezidentə bu qərarının yolverilməz olduğunu bildirib. Müxalifətlə son toqquşmalarda hakimiyyətin əsas müdafiəçisi kimi çıxış edən "bəsic" üzvləri də Məşainin vəzifədən kənarlaşdırılması tələbi ilə aksiyalar təşkil ediblər. Nəticədə Əhmədinejad geri çəkilməli olub və Məşai yeni vəzifəsində cəmi 3 gün qalıb. Dövlət başçısı onu yeni postundan kənarlaşdıraraq prezident administrasiyasının rəhbəri təyin edib.
Xatırladaq ki, hələ ötən il Məşai mühafizəkarları narazı salan bəyanatlarla çıxış etmişdi və bununla da İranın dini rəhbərliyi onu yumşaq desək, "dost olmayan" şəxs sayırdı. Onun Tehranın "bütün xalqlara, həmçinin israillilərə dost münasibətdə olmasını" söyləməsi mühafizəkarları narazı salan əsas məqamlardan biri idi. Həmin açıqlamasında Məşai fikrini belə davam etdirmişdi: "Dünyada heç bir xalq bizim düşmənimiz deyil. İran ABŞ və İsrailin də dostudur və biz bu dövlətlərə hörmət edirik". Qeyd edək ki, Əhmədinejadın qudası olan Məşai vaxtilə Tehran meriyasında da hazırkı prezidentlə birgə çalışıb.
Müşahidəçilərin fikrincə, hakim elitadakı "çaxnaşma"nın əsas səbəbi məhz Məşainin İsrailə qarşı "liberallığı"dır.
Bütün bunların fonunda son prezident seçkisinin nəticələrinə etiraz edən müxalifət də hakimiyyətə təzyiqləri davam etdirir. Artıq əvvəlki kütləviliklə etiraz aksiyaları keçirilməsə də, Əhmədinejadın rəqibləri mənəvi təzyiqləri dayandırmır və indi daha çox buna üstünlük verirlər. Son olaraq 69 islahatçı xadimin imzaladığı müraciətdə hakimiyyətdən nümayişlər zamanı həlak olanların dəfn mərasiminin kütləvi şəkildə keçirilməsinə icazə istənilib. Müraciəti imzalayanların arasında son seçkidə prezidentliyə namizəd olmuş Mirhüseyn Musəvi və Mehdi Kərrubi də var. Maraqlıdır ki, hökumət əvvəlcə bu müraciətə müsbət cavab versə də, son anda fikrindən dönüb və polis kütləvi yas mərasiminə mane olub. Müxalifət bu addımı qanunsuzluq və "islam dəyərlərinə zidd" əməl adlandırıb.